ផ្លែនារីផល – ផ្លែ​ឈើ​ដែល​មាន​រូប​រាង​ដូច​មនុស្ស​ស្រី

ថ្មីៗ​នេះ ខ្ញុំ​បាន​ប្រទះ​ឃើញ​រូបថត​​ដែល​បង្ហាញ​ពីផ្លែ​ឈើ​ម្យ៉ាងឈ្មោះ​ថា​ «នារីផល» ។ ខ្ញុំ​ធ្លាប់​តែ​លឺ​ចាស់ៗ និយាយ​ដែរពី​ផ្លែ​ឈើ​នេះ​កាល​ពីនៅ​តូច តែ​មិន​ដែល​បាន​ឃើញ​រូប​រាង​វាសោះ។ ខ្ញុំ​មិន​ដឹង​ថា រូប​ថត​នេះ​ ពិត​ ឬ មិន​ពិត​យ៉ាង​ណា​នោះ​ទេ ហើយ​ក៏​មិន​ដឹង​ច្បាស់​ថា ផ្លែ​ឈើ​នេះមាន​អត្ថិភាព​នៅ​លើ​លោក​នេះ​ដែរ។ បើ​ពិត​ជា​មាន​មែន ពិត​ជា​រឿង​មួយ​អស្ចារ្យ​ណាស់។ ធម្មជាតិ​ចេះ​តាក់តែង​បង្កើត​រឿង​​ប្លែកៗ មិន​គួរ​ឲ្យ​ជឿ។ ចង់​ដឹង​ពី​ប្រវត្តិ​របស់​ផ្លែ​នារីផល​នេះ ខ្ញុំ​មិន​អាច​គេច​ផុត​ពី​វចនានុក្រម​សម្ដេច​សង្ឃ​ជួន ណាត​ឡើយ។

ផ្លែ​នារី​ផល

ឈ្មោះ​ឈើ​មាន​ផ្លែ​រូប​ដូច​ជា​ស្រី​ក្រមុំ មាន​តែ​ក្នុង​ព្រៃ​ហិមពាន្ត មាន​តំណាល​ក្នុង​រឿង​បុរាណ​ថា វេលា​ដែល​ឈើ​នេះ​មាន​ផ្កា​ផ្លែ ពួក​ពិទ្យាធរ​ជ្រួល​ជ្រើម​ដណ្ដើម​គ្នា​បេះ​ផ្កា​និង​ផ្លែ​ឈើ​នោះ ដោយ​សេចក្ដី​ស្នេហា​ខ្លាំង។

ពិទ្យាធរ (ន) សំ វិទ្យាធរ បា វិជ្ជាធរ អ្នកទ្រទ្រង់​វិជ្ជា, ភូតពួក​មួយ​អាស្រ័យ​នៅ​នា​ហិមវន្ត​ប្រទេស មានវិជ្ជា​អាច​ឲ្យ​សម្រេច​បាន​, បើ​ស្ត្រី​ហៅ​ថា ពិទ្យាធារិណី ឬ វិជ្ជាធារិណី (មាន​តំណាល​តែ​ក្នុង​គម្ពីរ​ដីកា)។

បេះដូង​ថ្ងួចថ្ងូរ

នេះ​ជា​កូន​កាព្យ​លេងៗ​ ដែល​ខ្ញុំ​បាន​តែង​ឡើង​ពេល​ទំនេរ។ ខ្ញុំ​ចូល​ចិត្ត​សរសេរ​កំណាព្យ​របៀប​កូន​កាត់​បែប​នេះ​ណាស់។ សូម​ប្រិយ​មិត្ត​ទាំង​អស់​រីក​រាយ​កម្សាន្ត​ដូច​តទៅ៖

១- Everynight ស្រមៃ​ឃើញ girl

I sleep មមើល see you, baby

Miss you so much, you know ជីវី

Eternally I love, love you.

២- I sleep alone ស្រពោន​ដួង​ចិត្ត

the tears ជា​មិត្ត​ញ៉ាំង​ចិត្ត​ថ្ងួច​ថ្ងូរ

You left me without sorrow.

As water flows, never come back.

៣- I wanna know the reason why

you make me cry, tell កុំ​អល់​អែក

គ្រប់​ពេល my chest ស្ទើរ​ប្រេះ​រហែក

I taste ទឹក​ភ្នែក, my heart’s sinking.

៤- The words coming from បេះដូង​បង

hope that នួនល្អង​វិល​វិញ​ darling

សុំ​កុំ​ធ្វើ​ឲ្យ​បង​ suffering

ចិត្ត​បង​ទន្ទេញ meet you again.

Read more of my poems at NarathsBlog.

តើពាក្យ«ផ្សារ»មានប្រភពមក​ពី​ភាសា​ណា?

តើ​អ្នក​ទាំងអស់​គ្នា​មាន​ដែល​ចាប់អារម្មណ៍​ទេ​ថា ពាក្យ «ផ្សារ» ដែល​ត្រូវ​នឹង​ភាសា​អង់គ្លេស Market និង​ភាសា​បារាំង Marché ជា​ពាក្យ​ភាសា​ខ្មែរ​សុទ្ធ​ឬយ៉ាងណា?

តាម​វចនានុក្រម​ខ្មែរ​របស់​សម្ដេច​សង្ឃ​ជួន ណាត «ផ្សារ» ជា​ពាក្យ​ក្លាយ​មក​ពី​បរទេស​ថា ប៊ៈហ្សារ តែ​ព្រះអង្គ​មិន​បាន​បញ្ជាក់ថា ពាក្យ​នេះ​ចេញ​មក​ពី​ភាសា​ណា​នោះ​ទេ។

ផ្សារ (ន) (ក្លាយ​មកពី​ពាក្យ​បរទេស​ថា ប៊ៈហ្សារ) ទីប្រជុំ​លក់​ទិញ​របស់​ផ្សេងៗ គឺប្រជុំ​ផ្ទះ ឬ រាន​តូច​ធំ​ដែល​គេ​ដាក់​ទំនិញ​លក់​ដូរ។ បុរាណ​ប្រើ​ពាក្យ​នេះ​ថា អាប័ណ (បាលី-សំស្ក្រឹត) ។ ផ្សារផ្សោ៖ ផ្សារ​ស្ដុកស្ដម្ភ​និង​ផ្សារ​រាយរង​នៅ​លាយ​ចម្រុះ​គ្នា (ពាក្យ​សាមញ្ញ)។

ដោយ​ចង់​ដឹង តើ​ពាក្យ​នេះ​ចេញ​មក​ពី​ភាសា​ណា​ឲ្យ​ពិត​ប្រាកដ ខ្ញុំ​ក៏​ស្វែងរក​ពាក្យ​នេះ​នៅ​ក្នុង​ឯកសារ​ផ្សេងៗ​ទៀត។ សំណាង​ល្អ ខ្ញុំ​បាន​ប្រទះ​ពាក្យ​នេះ​នៅ​ក្នុង​វចនានុក្រម​ខ្មែរ-អង់គ្លេស បោះពុម្ព​ដោយ Bureau of Special Research in Modern Languages នៃ The Catholic University of America Press ‘1977។ វចនានុក្រម​នេះ បញ្ជាក់​ថា៖

ផ្សារ ក្លាយ​មក​ពី​ពាក្យ​របស់​ភាសា​ចាម​និង​ម៉ាឡេ។ ចាម​ថា៖ pasar ឯម៉ាឡេ​ថា pasar; persiam bazar.

English-Malay Dictionary: http://www.dicts.info/dictionary.php?l1=English&l2=Malay

តាម​មើល​ពាក្យ​នេះ ខ្មែរ​យើង​ប្រហែលជា​ខ្ចី​ពី​ចាម ម៉ាល៉ាយូ ឬ ជ្វា (?) នៅ​សម័យ​កណ្ដាល​រវាង​សតវត្ស​ទី១៥-១៨ ព្រោះ​សម័យកាល​នោះ នគរ​កម្ពុជា​មាន​ការ​ទាក់ទង​ច្រើន​ជាមួយ​ប្រទេស​ម៉ាល៉ាយូ (ម៉ាឡេ) និង ជ្វា​ទាំង​ខាង​ជំនួញ ទាំង​ខាង​នយោបាយ។

មិន​ដឹង​ថា​តើ​ខ្មែរ​មាន​ពាក្យ​អ្វី​ផ្សេង​ដែល​ជា​ពាក្យ​ខ្មែរ​សុទ្ធ​សម្រាប់​ហៅ​សម្គាល់​ន័យ​នេះ​ឬ​យ៉ាងណា​នោះ​ទេ ក្រៅ​ពី​ពាក្យ​ដែល​ខ្ចី​ពី​ម៉ាឡេ និង បាលី-សំស្ក្រឹត។

តើឈ្មោះខ្ញុំមានន័យយ៉ាងណា?

នៅពេលដែលគេសួរខ្ញុំថា តើខ្ញុំមានឈ្មោះអ្វី ខ្ញុំតែងតែមានការរារែកនឹង ប្រាប់ឈ្មោះទៅគេ។ គេនឹងមានការមានការភ្ញាក់ផ្អើលយ៉ាងខ្លាំង ហើយលាន់មាត់ថា «ឈ្មោះ(ដូច)ស្រី!» បន្ទាប់ពីខ្ញុំបានប្រាប់ឈ្មោះទៅ គេរួចហើយ។ តាមពិតទៅ ឈ្មោះខ្ញុំមិនមែនមិនពីរោះនោះទេ។ គឺពីរោះទាល់តែមែនទែន។ តែហេតុអ្វីបានជាគេចេះតែយល់ (perceive) ថា ឈ្មោះរបស់ខ្ញុំនេះជាឈ្មោះរបស់ស្រីទៅវិញ? មកពីពីរោះពេកទេដឹង? បើតាមអត្ថន័យពិតនៃឈ្មោះនេះ គឺគ្មានចំណុចណាដែលបង្ហាញថា ឈ្មោះខ្ញុំនេះ «និមល» ទាក់ទងនឹងឈ្មោះមនុស្សស្រីឡើយ។

 

តាមវចនានុក្រមខ្មែរ របស់សម្ដេចសង្ឃជួន ណាត បោះពុម្ពនៅឆ្នាំ១៩៦៧ ទំព័រ៣៧៥; «និមល» ឬ «និម្មល» ជាគុណនាម (បាលី៖ និម្មល; សំស្ក្រឹត៖ និម៌ល សរសេរជាអក្សរទេវនាគរី៖ निर्मल ) មានន័យថា ដែលឥតមន្ទិល ឥតសៅហ្មង ស្អាតបរិសុទ្ធ។

 

តែពាក្យនេះ ខ្មែរយើងតែងនិយមយកមកប្រើក្នុងកំណាព្យ ឬ ចម្រៀងដើម្បីហៅអ្នកណាម្នាក់ដែលខ្លួនស្រលាញ់ពេញចិត្ត គាប់ហឫទ័យរបស់ខ្លួន មិនថាប្រុស ឬ ស្រីឡើយ។

 

ឧទាហរណ៍៖

• កំណាព្យៈ តាំងពីឃ្លាតចាកនួននិម្មល រៀមរឹងទុក្ខទល់ខ្វល់ក្នុងប្រាណ កិច្ចការសារពើធ្វើពុំបាន នឹកតែកល្យាណសព្វវេលា។
• ចម្រៀងៈ ទឹកភ្នែកលើថ្ពាល់ ហៅប្រុសនិមលឲ្យត្រលប់ ឃើញមុខមុនពេលឃ្លាតទៅ សមចិត្តពៅដែលនៅត្រូវការបង។ (បទ «គ្មានថ្ងៃបញ្ចប់» របស់សុគន្ធ នីសា)

 

តាមការពន្យល់ខាងលើ គឺគ្មានចំណុចណាដែលបញ្ជាក់ថា «និមល» ជាឈ្មោះរបស់មនុស្សស្រី ឬ ប្រុសសោះឡើយ។ ពាក្យនេះ គឺមានន័យ ត្រឹមតែ ឥតសៅហ្មង ឥតមន្ទិលប៉ុណ្ណោះ។

 

បើយើងពិនិត្យលើពាក្យដទៃទៀតដូចជាពាក្យ ពិសី, កល្យាណ, រតនា, សុផល, វឌ្ឍនា, សុភក្ដិ, វណ្ណា… យើងឃើញថា ពាក្យទាំងអស់នេះ អាចដាក់បានទាំងប្រុសទាំងស្រី ដូចជាមិនសូវអ្នកណា ចាប់ភ្លឹកថាស្រី ឬ ប្រុសទេ។ ចុះហេតុអ្វី ចម្លែកតែពាក្យ «និមល»?

 

តាមពិតមិនមែនមានតែខ្ញុំដែលជាប្រុសឈ្មោះនិមលតែម្នាក់ឯងទេ គឺមានច្រើនទៀតឈ្មោះ និមល ដូចជាលោក កែវ និមល អ្នកឆ្លើយឆ្លងវិទ្យុអាស៊ីសេរី ។ល។ និង ។ល។ ដូច្នេះ សូមអ្នកដែលបានស្ដាប់ឈ្មោះខ្ញុំនៅពេលដំបូង កុំមានការចម្លែកចិត្តអី៕

 

ឯកសារយោង៖

• វចនានុក្រមខ្មែររបស់សម្ដេចសង្ឃជួន ណាត បោះពុម្ពឆ្នាំ1967 ទំព័រ 375
• http://sanskritdocuments.org/dict/dictall.pdf page 99